Wist je dat achter de statige, eeuwenoude kasteelmuren échte hartstochten en schandalen schuilgingen? En nee, we hebben het niet over stoffige geschiedenislessen of droge jaartallen. We hebben het over de echte drama’s: geheime affaires, romantische relaties en verraad dat hele families op hun knieën bracht. Voorafgaand aan en ín het Pinksterweekeinde (22 t/m 25 mei) openen traditiegetrouw meer dan honderd erfgoedlocaties hun deuren tijdens Dag van het Kasteel. Dit jaar staat het thema ‘Liefde’ centraal en behandelen we spraakmakende liefdesverhalen. Het is middeleeuws entertainment zoals je nog nooit hebt gezien of gehoord.
Rijkdom en aanzien bieden geen bescherming tegen familiedrama’s. In het dorp Haarzuilens rijst Kasteel de Haar uit het landschap, een kasteel dat vandaag sprookjesachtig oogt maar ooit het toneel was van een pijnlijk echt liefdesverhaal. Het is nauw verbonden met Hélène de Rothschild.
Hélène werd in 1863 geboren in Parijs als enig kind van Salomon James de Rothschild en Adèle von Rothschild, een invloedrijke Joodse bankiersfamilie. Ze groeide op in ongekende rijkdom, maar ook in een wereld waar elk detail van je leven onder een vergrootglas lag. Wie je trouwde? Van groot belang. Met wie je níét trouwde? Minstens zo bepalend.
In 1887 besloot Hélène te trouwen met Étienne van Zuylen van Nijevelt van de Haar, een baron én rooms-katholiek. Voor haar moeder was het een brug te ver: Hélène had gekozen voor een rooms-katholieke man, en binnen de strenge Rothschildfamilie werd dat als een grote schande gezien. Het huwelijk zorgde voor zo’n enorme opschudding dat Adèle haar eigen dochter onterfde. Moeder-dochtertherapie bestond nog niet, dus het contact werd abrupt en definitief verbroken.
Voor Étienne pakte het huwelijk financieel gezien uitstekend uit. Hélène had een fortuin waar je u tegen zegt. Dankzij haar fortuin kon het vervallen Kasteel de Haar worden omgetoverd tot het imposante kasteel dat we nu kennen, onder leiding van architect Pierre Cuypers. Je zou kunnen zeggen: geen Hélène, geen De Haar.
Hoewel Hélènes huwelijk met Étienne van buiten indrukwekkend leek, was het vanbinnen koel en afstandelijk. Hun twee zonen konden de leegte niet vullen; romantiek was er nauwelijks, hun huwelijk leek meer een zorgvuldig geregisseerde samenwerking dan een partnerschap. Maar op één punt liep Hélène haar tijd ver vooruit: ze zorgde ervoor dat ze in haar huwelijkscontract handelingsbevoegd bleef, een zeldzame en revolutionaire onafhankelijkheid voor een vrouw in die tijd.
Tragedie sloeg toe toen hun oudste zoon in 1912 overleed op weg naar Kasteel de Haar. Na dat verlies trok Hélène zich steeds meer terug uit het kasteel en uit haar huwelijk. Ze trok haar eigen plan en leefde buiten de conventionele kaders.
Want Hélène kende ook verboden hartstochten. Tijdens haar huwelijk had ze relaties met vrouwen. In 1902 ontmoette ze de veertien jaar jongere Britse dichteres Renée Vivien en tussen hen ontvlamde een vurige romance. Rond 1918 vond Hélène opnieuw de liefde, dit keer bij de Portugese schrijfster Olga de Moraes Sarmento da Silveira en ze deelden hun leven tot Hélènes overlijden.
Afbeeldingen:
Foto 1: Hélène de Rothschild in een auto, aangeleverd door Kasteel de Haar. Rechtenvrije beelden. Pers | Kasteel de Haar
Foto 2: Kasteel de Haar, aangeleverd door Kasteel de Haar. Rechtenvrije beelden. Pers | Kasteel de Haar
Foto 3: Kasteel de Haar,aangeleverd door Kasteel de Haar. Rechtenvrije beelden. Pers | Kasteel de Haar
