V.l.n.r. Museum Martena, Slot Zuylen (@Trudelies de Graaf) en Kasteel Wijchen
De stemmen zijn geteld en de drie finalisten van de VriendenLoterij Kasteelprijs 2026 zijn bekend: Museum Martena (Franeker, FR), Slot Zuylen (Oud-Zuilen, UT) en Kasteel Wijchen (Wijchen, GLD). Zij maken kans op de titel ‘Het mooiste liefdesverhaal’ én daarmee op de hoofdprijs van €10.000. De prijs staat dit jaar in het teken van het thema Liefde, waarmee stichting Dag van het Kasteel de menselijke verhalen van de deelnemende erfgoedlocaties aan Dag van het Kasteel centraal stelt.
Iedereen van 18 jaar en ouder kon tot en met zaterdag 11 april zijn of haar stem uitbrengen via www.dagvanhetkasteel.nl/stem. Uit een shortlist van tien erfgoedlocaties koos het publiek drie favorieten. Het bedrag mag vrij besteed worden, mits het ten goede komt aan de locatie.
De top 3 (in willekeurige volgorde):
- Museum Martena, Franeker (FR) –‘ De belofte van Anna Maria, een daad uit liefde’. In Museum Martena staat het verhaal van Anna Maria van Schurman centraal, die haar stervende vader beloofde nooit te trouwen en zich te wijden aan kennis en studie. Zij hield haar woord en groeide uit tot de eerste vrouwelijke student van Nederland en een uitzonderlijk geleerde.Met het prijzengeld wil het museum haar verhaal extra onder de aandacht brengen, binnen en buiten het museum, zodat haar bijzondere leven meer bekendheid krijgt.
- Slot Zuylen, Oud-Zuilen (UT) – ‘Verboden liefde op Slot Zuylen’. In Slot Zuylen ontvouwt zich het verhaal van Jannetje Bloemena en Toon Hardeman, twee personeelsleden die hun liefde moesten verbergen binnen de strikte hiërarchie van het kasteel. Ondanks de afstand tussen hun werelden groeit hun band uit tot een huwelijk, dat uiteindelijk zelfs leidt tot hun terugkeer naar het slot.
Met het prijzengeld wil Slot Zuylen een bijzondere historische tafelpiano van Érard (1846) restaureren, een zeldzaam instrument dat nog volledig in originele staat verkeert.
- Kasteel Wijchen, Wijchen (GLD) – ‘Een verboden liefde: Emilia en Emanuel’. In Kasteel Wijchen staat het liefdesverhaal van Emilia van Nassau en Don Emanuel van Portugal centraal, een relatie die ondanks familieconflicten, ballingschap en politieke druk standhield. Samen bouwden zij een leven op, kregen tien kinderen en lieten in Wijchen een kasteel vol liefdessymboliek achter.
In 2027 organiseert het museum een Emiliajaar met een tentoonstelling rondom haar verhaal en het enige bekende portret van Emilia. Met het prijzengeld wordt een speciale klimaatvitrine gerealiseerd, zodat dit bijzondere 17e-eeuwse schilderij in haar eigen kasteel kan worden getoond.
De jury aan zet
Nu het publiek haar favorieten heeft gekozen, wacht vervolgens de jury een belangrijke taak. De drie finalisten pitchen op 28 april hun liefdesverhaal aan de jury, bestaande uit Jeremy Zijlstra, barman van het populaire NPO-3 datingprogramma First Dates, content creator Anton Bouwens, Iraanse-Nederlandse schrijver Sholeh Rezazadeh, VPHB (Vereniging Particuliere Historische Buitenplaatsen)-bestuurslid Uko Meijer en bestuurslid van Dag van het Kasteel Voline van Teeseling. Op basis van originaliteit, emotionele impact, de kracht van de intermenselijke relatie en de overtuigingskracht van het verhaal, brengen zij een deskundig oordeel uit.
Uitreiking op 22 mei
De winnaar wordt tijdens de aftrap van Dag van het Kasteel op 22 mei bekendgemaakt op Kasteel Oud-Wassenaar en wint maar liefst €10.000. Ook de nummers twee en drie gaan niet met lege handen naar huis: zij krijgen respectievelijk €5.000 en €2.500. Onder de stemmers wordt een overnachting + diner voor twee personen verloot.
